ธุรกิจที่ออกใบแจ้งหนี้ให้ลูกค้าจำนวนมาก เช่น ค่าบริการรายเดือนหรือค่าสินค้าตามบิล ต้องรู้ว่าเงินแต่ละก้อนที่เข้ามาเป็นของบิลใบไหน QR พร้อมเพย์ธรรมดาบอกได้แค่ว่าเงินเข้าบัญชีแล้วเท่าไร แต่ QR ชำระบิล (Bill Payment) พกเลขอ้างอิงไปกับการจ่ายด้วย กิจการจึงจับคู่เงินกับบิลได้
บทความนี้อธิบายความต่างของ QR สองแบบ Biller ID กับ Ref1 Ref2 คืออะไร และวิธีสร้าง QR ชำระบิลฟรีที่ QRนะคะ
QR ชำระบิล กับ QR พร้อมเพย์ ต่างกันอย่างไร
ทั้งสองแบบใช้มาตรฐาน Thai QR Payment ของธนาคารแห่งประเทศไทย และสแกนด้วยแอปธนาคารเหมือนกัน แต่ใช้งานต่างกัน
| QR พร้อมเพย์ | QR ชำระบิล | |
|---|---|---|
| เงินเข้าที่ | บัญชีที่ผูกเลขพร้อมเพย์ | บริการรับชำระบิลของกิจการ |
| ระบุปลายทางด้วย | เบอร์ เลข 13 หลัก หรือ e-Wallet | Biller ID 15 หลัก |
| เลขอ้างอิง | ไม่มี | Ref1 และ Ref2 |
| เหมาะกับ | ร้านค้าและบุคคล | กิจการที่ต้องจับคู่เงินกับบิล |
ถ้าคุณแค่อยากรับเงินเข้าบัญชีบริษัท และไม่ต้องรู้ว่าเงินก้อนไหนเป็นของบิลใด QR พร้อมเพย์ที่ใช้เลขผู้เสียภาษีก็เพียงพอและเริ่มได้ง่ายกว่า อ่านได้ที่ QR พร้อมเพย์ เบอร์ บัตรประชาชน และนิติบุคคล แต่ถ้าต้องรู้ว่าใครจ่ายบิลใบไหน QR ชำระบิลคือเครื่องมือที่ตรงกว่า
Biller ID คืออะไร ได้มาจากไหน
Biller ID คือเลข 15 หลักที่ระบุบริการรับชำระบิลของกิจการ ธนาคารเป็นผู้กำหนดให้เมื่อกิจการเปิดบริการรับชำระบิลกับธนาคาร เลขนี้จึงต้องได้จากธนาคารของคุณเท่านั้น อย่าเดาหรือแต่งเอง
ตัวอย่างในช่องของหน้าเว็บแสดงรูปแบบของ Biller ID ว่าเป็นเลขผู้เสียภาษี 13 หลักของกิจการ ต่อท้ายด้วยอีก 2 หลัก หน้าเว็บจะตรวจหลักสุดท้ายของเลขผู้เสียภาษีในรหัส ถ้าไม่ตรงจะเตือนว่า "เลขผู้เสียภาษีในรหัสนี้หลักสุดท้ายไม่ตรง ตรวจกับธนาคารอีกครั้ง" แต่ยังสร้าง QR ให้ เพราะเลขนี้ธนาคารเป็นผู้กำหนด ถ้าเห็นคำเตือนนี้ ให้ตรวจตัวเลขที่พิมพ์อีกรอบ และถามธนาคารเมื่อยังไม่แน่ใจ
Ref1 และ Ref2 คืออะไร
Ref1 และ Ref2 คือเลขอ้างอิงที่บอกกิจการว่าเงินก้อนนี้จ่ายเพื่ออะไร ตัวอย่างในหน้าเว็บคือ Ref1 เป็นเลขใบแจ้งหนี้ และ Ref2 เป็นรหัสลูกค้า แต่ความหมายจริงของแต่ละช่อง และรูปแบบรายงานที่กิจการได้รับ เป็นไปตามที่ตกลงกับธนาคาร ควรถามธนาคารให้ชัดก่อนเริ่มใช้
กติกาของช่องในหน้า สร้าง QR ชำระบิล
- Ref1 ต้องใส่ทุกครั้ง Ref2 ไม่บังคับ
- ใช้ได้เฉพาะตัวอักษร A-Z และตัวเลข 0-9 ไม่เกิน 20 ตัว ถ้าพิมพ์ตัวพิมพ์เล็ก ระบบจะเปลี่ยนเป็นตัวพิมพ์ใหญ่ให้
- มีช่อง Ref3 (ไม่บังคับ ยาวได้ถึง 25 ตัว) ใส่เฉพาะเมื่อธนาคารบอกให้ใช้
ใส่ยอดเงิน หรือเว้นว่าง
- ใส่ยอด เหมาะกับใบแจ้งหนี้แต่ละใบ แอปธนาคารขึ้นยอดให้ลูกค้าเลย ทำหนึ่ง QR ต่อหนึ่งบิล
- เว้นว่าง ลูกค้ากรอกยอดเอง เหมาะเมื่อยอดเปลี่ยนไปเรื่อย ๆ เช่น QR ประจำตัวลูกค้าที่ใส่รหัสลูกค้าไว้ใน Ref ใช้ซ้ำได้ทุกเดือน ควรตรวจกับธนาคารว่ารูปแบบนี้ตรงกับที่ตกลงไว้
วิธีสร้าง QR ชำระบิล ทีละขั้น
- เปิดหน้า สร้าง QR ชำระบิล หรือเลือก "บิลชำระเงิน" ที่หน้าแรก
- ใส่ "Biller ID (15 หลัก)" ตามที่ธนาคารให้มา
- ใส่ "เลขอ้างอิง 1 (Ref1)" เช่น เลขใบแจ้งหนี้
- ใส่ "เลขอ้างอิง 2 (Ref2)" ถ้ามี เช่น รหัสลูกค้า
- ใส่ "จำนวนเงิน (บาท)" หรือเว้นว่างให้ลูกค้ากรอกเอง
- ดูสรุปใต้ QR ว่า Biller ID เลขอ้างอิง และยอดเงินถูกต้อง และมีป้าย "สแกนได้"
- ดาวน์โหลดเป็น PNG SVG PDF JPG หรือ WebP แล้วนำไปใส่ในใบแจ้งหนี้ หรือส่งให้ลูกค้า
QR ชำระบิลสร้างในเบราว์เซอร์ของคุณ ถ้าไม่ได้เข้าสู่ระบบ ข้อมูลที่กรอกไม่ถูกส่งไปที่ใด ถ้าเข้าสู่ระบบอยู่ QR ที่คุณดาวน์โหลดหรือคัดลอกจะเก็บในประวัติของบัญชี และไม่ว่ากรณีใด เงินโอนตรงจากลูกค้าเข้าช่องทางของกิจการ QRนะคะ ไม่ได้รับหรือถือเงินแทน
ทดสอบก่อนส่งให้ลูกค้า
- สแกน QR ด้วยแอปธนาคาร ดูว่าหน้ายืนยันแสดงชื่อผู้รับเป็นกิจการของคุณ และยอดถูกต้อง แล้วกดยกเลิก
- เปิดไฟล์ที่หน้า อ่าน QR จะเห็นชนิด "บิลชำระเงิน" พร้อม Biller ID, Ref1, Ref2 และยอดเงิน อ่านในเครื่อง ไม่อัปโหลดรูป
- ก่อนส่ง QR ให้ลูกค้าจำนวนมาก ลองจ่ายจริงยอดเล็กหนึ่งครั้ง แล้วดูว่ารายการเข้ามาพร้อมเลขอ้างอิงตามที่ระบบของคุณต้องการ
ฝั่งลูกค้าก็ควรเทียบชื่อผู้รับในแอปก่อนกดยืนยันเหมือน QR รับเงินทุกแบบ เหตุผลอยู่ใน ตรวจ QR พร้อมเพย์ก่อนโอน
บาร์โค้ดชำระบิลสำหรับเคาน์เตอร์
ถ้ากิจการของคุณเปิดให้ลูกค้าจ่ายบิลที่เคาน์เตอร์ด้วย หน้า สร้างบาร์โค้ด มี "บาร์โค้ดชำระบิล (ธปท.)" เป็น Code 128 ตามมาตรฐานของธนาคารแห่งประเทศไทย ใส่ Biller ID, Ref1, Ref2 และยอดเงิน สำหรับเครื่องสแกนที่เคาน์เตอร์ธนาคารหรือร้านสะดวกซื้อ ใบแจ้งหนี้ใบเดียวจึงใส่ได้ทั้ง QR สำหรับแอป และบาร์โค้ดสำหรับเคาน์เตอร์
ส่วนว่าลูกค้าจะจ่ายบิลของคุณที่เคาน์เตอร์ไหนได้บ้าง ขึ้นกับช่องทางที่กิจการตกลงไว้ ให้สอบถามธนาคารหรือผู้ให้บริการของคุณ ความต่างของบาร์โค้ดแต่ละมาตรฐานอ่านได้ที่ บาร์โค้ดมีกี่แบบ เลือกแบบไหนดี
คำถามที่พบบ่อย
ร้านเล็กใช้ QR ชำระบิลได้ไหม
ต้องมี Biller ID ซึ่งได้เมื่อกิจการเปิดบริการรับชำระบิลกับธนาคาร ถ้ายังไม่มี ใช้ QR พร้อมเพย์ที่หน้า สร้าง QR พร้อมเพย์ ได้เลย
Ref1 ใส่ภาษาไทย ขีด หรือเว้นวรรคได้ไหม
ไม่ได้ ใช้ได้เฉพาะ A-Z และ 0-9 ไม่เกิน 20 ตัว ถ้าเลขใบแจ้งหนี้ของคุณมีขีด ถามธนาคารว่าควรส่งเลขในรูปแบบใด
หน้าเว็บเตือนเรื่องหลักสุดท้ายของเลขผู้เสียภาษี ต้องทำอย่างไร
ตรวจ Biller ID ที่พิมพ์ให้ตรงกับเอกสารจากธนาคาร ถ้าตรงแล้วยังขึ้นเตือน ให้ยืนยันกับธนาคาร หน้าเว็บยังสร้าง QR ให้ เพราะเลขนี้ธนาคารเป็นผู้กำหนด
ต้องสมัครสมาชิก QRนะคะ ไหม
ไม่ต้อง QR ชำระบิลเป็น QR ธรรมดา ใช้ฟรีโดยไม่ต้องสมัคร ไม่มีโฆษณา
เมื่อได้ Biller ID จากธนาคารแล้ว เปิด สร้าง QR ชำระบิล ใส่เลขอ้างอิงตามที่ตกลงกับธนาคาร ทดสอบหนึ่งครั้ง แล้วนำไปใส่ในใบแจ้งหนี้ได้เลย